okeyde eli ne zaman bitirmeli

Eli bitirebiliyorsan çoğu zaman hemen bitirmek doğrudur; yalnızca okeyle ya da elden bitirmenin çarpanı, bir tur beklemenin riskinden açıkça büyükse beklemeye değer. Bu yazı bitiş koşullarını, çarpanları ve karar anını örneklerle anlatır.

Okey oyna →

Bitirmek ne demek?

Klasik okeyde 15 taşlık elinden bir taşı atıp kalan 14 taşın tamamını seri, per ya da yedi çifte dizersen eli bitirirsin. 101 okeyde ise önce eli açmış olman, sonra elindeki tüm taşları masaya indirip (ya da işleyip) son bir taşı atman gerekir: elinde tek taş varken onu atarsan el biter. Kuralların bütünü için Okey kuralları sayfasına bakabilirsin.

101 okeyde bitiş koşulları

1. Önce açmış olmalısın. Açmadan son taşı atamazsın; oyun “Bitirmek için önce elini açmalısın” der.
2. Son bir taş kalmalı. Açarken ve işlerken her zaman elinde en az bir taş bırakmalısın; bu taşı atarak bitirirsin.
3. Bitiş taşı herhangi bir taş olabilir. Normal bir taşı atarsan sonuç normaldir; okeyi atarsan çarpanlar devreye girer.

Çift açan oyuncu yeni per koyamaz; yine de masadaki perlere işleyerek elini küçültebilir (ayrıntı: çift açma rehberi).

Bitişin puanı ve çarpanları

Çarpanlar birbiriyle çarpılır; örneğin çift açan oyuncu okeyle bitirirse rakip cezası ×4 olur. Tüm hesap örnekleri 101 okey puan hesabı yazısında.

Okeyle bitmek: bitiş taşı olarak joker

Okeyle bitirmek için son taşın okey olması gerekir; bunun anlamı, o okeyi hiçbir pere koymamış olman ve diğer tüm taşları masaya indirmiş ya da işlemiş olmandır. Kazanç büyüktür: kendi puanın −202 olur ve herkesin cezası ikiye katlanır. Şart, öbür taşların hepsinin masada bir yere işlenebilmesidir. Okeyi bir pere koyup başka bir taşı atarak bitirmek çoğu zaman daha kolaydır; ama okeyle bitişin getirdiği çarpandan vazgeçmiş olursun.

Çalışılmış örnek: okeyle bitiş

Sen eli açmışsın. Tur başında çektikten sonra elinde dört taş var: Kırmızı 5, Mavi 13, Sarı 2 ve okey. Masada:

• Kırmızı 2-3-4 (seri)
• Mavi 10-11-12 (seri)
• Kırmızı 2, Mavi 2, Siyah 2 (üç taşlı per)

1. Kırmızı 5’i Kırmızı 2-3-4’e işle. Elinde 3 taş kaldı.
2. Mavi 13’ü Mavi 10-11-12’ye işle. Elinde 2 taş kaldı.
3. Sarı 2’yi 2’li pere işle (dördüncü renk). Elinde yalnızca okey kaldı.
4. Okeyi at. El biter; sen −202 alırsın, rakiplerin cezası ×2 olur.

Aynı elde okeyi bir pere koyup son taş olarak başka bir taşı atsaydın puanın −101 olurdu. Fark, okeyi sona saklamandan gelir. İşleme kuralları: işleme ve joker değişimi.

Elden bitmek

Elden bitiş, eli açtığın turda aynı turda bitirmektir; ancak kimse daha önce açmamışsa sayılır. Hepsi açmamış olduğu için rakiplerin her biri 202 × 2 = 404 yazar; okeyle de bitirirsen 808. Bu, oyunun en büyük fark yaratan sonucudur; ama elindeki neredeyse tüm taşları tek turda perlere dizmek, çok iyi bir dağıtım ister. Sonradan fark edilen bir fırsat olarak değerlendir: elin neredeyse hazırsa ve kimse açmamışsa bir tur beklemek elden bitiş şansını korur; bedeli ise bir rakibin açıp bu fırsatı ortadan kaldırma riskidir.

Dikkat: bir rakip açtıysa elden bitiş artık mümkün değildir; ama normal bitiş hâlâ −101 getirir.

Bitiş kararı: şimdi mi, bir tur sonra mı?

Kural: okeyle bitmek için beklerken bir rakip açmışsa ve elinin hızla küçüldüğünü görüyorsan, bir tur beklemek −101’lik kesin kazancı −202 ihtimali uğruna riske atmaktır. Çarpan çekici görünse de bitiremezsen cezayı sen yazarsın.

Klasik okeyde bitiş

Klasik okeyde 14 taşın seri, per ya da yedi çift olarak dizilmesi gerekir; atılan taş serilere dahil olmaz. Puanlama basittir: her rakip 1 puan kaybeder; çiftle bitiş ×2, okeyle bitiş ×2’dir ve ikisi birlikte olursa ×4 olur. Klasik okeyin temel stratejisi için okey taktikleri yazısına bakabilirsin.

Bitiş anında kontrol listesi

• Elini açtın mı? (101 okey)
• Atılacak taş dışındaki tüm taşların geçerli bir yeri var mı?
• Elinde okey kaldıysa onu bitiş taşı yapabilir misin, yoksa bir pere mi koyman gerekir?
• Rakiplerden biri açtıysa ve elden bitiş umudun yoksa, bitişi geciktirmeye gerek var mı?

Maç skoruna göre bitiş kararı

101 okeyde birkaç el oynandığı için tek elin kararı, maçın toplamıyla birlikte düşünülmelidir. Yaklaşık kurallar şunlardır:

• Öndeysen, riski küçük tut: bitebiliyorsan hemen bitir; elinde okey varsa ve çarpan yerine bir rakibin açma ihtimali daha ağır basıyorsa, normal bitişle yetin.
• Gerideysen, bitiş çarpanı gibi büyük farklar açabilen sonuçlara daha çok değer ver: okeyle bitişin ×2’si ya da kimse açmamışken elden bitişin ×2’si, tek elde 200’lü farklar yaratabilir.
• Son elde sıralama önemlidir: bir sonraki el olmadığı için riskli tercihin bedelini telafi edemezsin. Skor farkına bakıp iki oyuncunun puanını hesapla.

Örnek: üç eli oynadınız; sen 40 puanla ikincisin, lider 10 puan önünde. Son elde rakip açmış ve elini küçültüyor. Okeyle bitmek için bir tur beklemek yerine bitirebiliyorsan bitir: −101 farkı kapatır, beklerken rakip bitirirse sen elindeki taşları yazarsın.

Sık sorulan sorular

Okeyi atarak bitmek neden iki katı?

Kural böyledir: okeyi bitiş taşı olarak atan oyuncu −202 alır ve rakiplerin cezası ikiye katlanır. Gelenek olarak daha zor bitişler daha çok puan getirir; okeyi pere koymak yerine sona saklamak da zordur.

Bitiremezsem ne olur?

Başka biri bitirirse el sonunda elindeki taşların toplamı (açmamışsan 202) yazılır. Yığın biterse el berabere biter; çarpan olmaz.

Elden bitişte rakip açmışsa sayılır mı?

Hayır. Elden bitiş, kimsenin daha önce açmamış olduğu durumda geçerlidir. Biri açmışsa bitiş normal sayılır.

Son taşı atmak zorunda mıyım?

Evet. 101 okeyde el, elindeki son taşı atmanla biter; masaya tüm taşları indirsen bile bir taş atmak gerekir.

Okey oyna →

İlgili sayfalar